cơ cấu
Định nghĩa
- Danh từ:
- Cấu trúc bên trong, cách sắp xếp các bộ phận: "cơ cấu" chỉ tổ chức, cách bố trí các thành phần bên trong của một hệ thống, máy móc, tổ chức hay xã hội, tạo nên tính thống nhất và chức năng.
- Bộ máy, tổ chức: "cơ cấu" còn được dùng để chỉ một hệ thống các cơ quan, bộ phận có mối quan hệ chặt chẽ với nhau, cùng hoạt động vì một mục đích chung.
Ví dụ sử dụng
Cấu trúc bên trong:
- Cơ cấu của chiếc đồng hồ này rất phức tạp. (Cách sắp xếp các bánh răng và linh kiện bên trong đồng hồ tạo nên hoạt động của nó.)
- Cơ cấu kinh tế của vùng này đang thay đổi nhanh chóng. (Cách tổ chức các ngành sản xuất, dịch vụ trong vùng đang chuyển dịch.)
Bộ máy, tổ chức:
- Cơ cấu tổ chức của công ty gồm ba phòng ban chính. (Bộ máy quản lý của công ty được chia thành các bộ phận cụ thể.)
- Cần cải cách cơ cấu hành chính để nâng cao hiệu quả. (Cần thay đổi bộ máy quản lý nhà nước để hoạt động tốt hơn.)
Các cách sử dụng nâng cao
"cơ cấu xã hội": cách tổ chức các tầng lớp, nhóm người trong xã hội.
- Sự phát triển kinh tế làm thay đổi cơ cấu xã hội. (Các nhóm người trong xã hội thay đổi vị trí và vai trò của họ.)
"cơ cấu vốn": tỷ lệ giữa các nguồn vốn trong doanh nghiệp.
- Công ty đang tái cấu trúc cơ cấu vốn để giảm rủi ro. (Doanh nghiệp điều chỉnh tỷ lệ vốn vay và vốn chủ sở hữu.)
Biến thể và từ gần giống
Cấu trúc (danh từ): cách sắp xếp các bộ phận tạo nên một tổng thể — tương tự "cơ cấu" nhưng thường dùng trong ngữ cảnh cụ thể hơn.
- Cấu trúc của phân tử nước gồm hai nguyên tử hydro và một nguyên tử oxy.
Kết cấu (danh từ): sự liên kết các bộ phận để tạo nên một khối thống nhất.
- Kết cấu của tòa nhà này rất vững chắc.
Từ đồng nghĩa
- Cách tổ chức: sự sắp xếp các thành phần trong một hệ thống.
- Bộ máy: hệ thống các cơ quan, bộ phận có chức năng riêng.
- Hệ thống: tập hợp các phần tử có mối quan hệ qua lại.
Thành ngữ liên quan
Cơ cấu cứng nhắc: cấu trúc khó thay đổi, thiếu linh hoạt.
- Cơ cấu cứng nhắc của bộ máy nhà nước gây khó khăn cho cải cách. (Cấu trúc tổ chức khó thích ứng với thay đổi.)
Cơ cấu mềm dẻo: cấu trúc linh hoạt, dễ điều chỉnh.
- Doanh nghiệp cần có cơ cấu mềm dẻo để thích ứng với thị trường. (Cấu trúc tổ chức có thể thay đổi nhanh chóng.)